Elk jaar organiseert de KUL Antwerpen een jobinfobeurs. Voor de studenten die dromen van een carrière als zelfstandig vertaler, zet ik hier nog even de belangrijkste vragen van de afgelopen drie jaar op een rijtje.

“Er wordt in de opleiding heel erg de nadruk gelegd op het feit dat je als zelfstandig vertaler de hele dag achter de computer zit. Ik heb daardoor schrik gekregen. Ga ik het wel volhouden en ga ik het sociale contact niet missen?”

Een terechte vraag. Het klopt dat je als zelfstandig vertaler inderdaad alleen achter de computer zit, althans als je aan het vertalen bent. Echt sociaal contact zoals met collega’s op de werkvloer heb je dus inderdaad niet. Maar dankzij de sociale media ben je lang niet zo alleen als je denkt. De facebookgroep GentVertaalt is bijvoorbeeld een echte aanrader. Op dit forum kan je al je vragen kwijt, of gewoon je hart even luchten (meer hierover lees je De kracht van de zelfstandig vertaler: kennis delen en samenwerken).

Maar uiteraard is dit niet hetzelfde als echt sociaal contact. Niet iedereen kan overweg met stilte, sommigen willen interactie en mensen om zich heen.

Ook al heb ik er zelf geen last van, toch heb ik ook ik af en toe nood aan wat nieuwe gezichten en iemand waartegen ik eens kan praten. Daarom ga ik regelmatig netwerken. Zo koppel ik het aangename aan het nuttige: ik kom nog eens onder de mensen en wie weet worden mijn gesprekspartners wel klanten. In mijn blog: Een vliegende kraai heeft minder pijn dan een zittende lees je waarom ik dit zo belangrijk vind.

Een ander idee is om naast het vertalen nog een andere activiteit te doen. Bijvoorbeeld:
— lesgeven,
— tolken,
— lezingen of gastcolleges geven,
— actief zijn als vrijwilliger,
— …

 “Moet ik als ik zelfstandig vertaler ook ondernemend zijn?”

Daarop is het antwoord eigenlijk heel duidelijk “ja”, al is een kanttekening hier wel op haar plaats. Als het echte ondernemerschap je (nog) niet in het bloed zit of het ontbreekt je nog aan het nodige zelfvertrouwen, dan kan je beginnen met eerst te werken voor vertaalbureaus.

Op die manier wordt de eerste stap — het onderhandelen en het komen tot een effectieve vertaalopdracht — je uit handen genomen en ben jij uitsluitend de uitvoerder.

Maar dat wil niet zeggen dat hier geen enkele vorm van ondernemerschap vereist is: veel grote vertaalbureaus eisen van hun freelancers zaken die absoluut niet door de beugel kunnen en ook met hen moet je onderhandelen over de prijs. Van dergelijke praktijken en hoeveel je waard bent leer je helaas weinig tot niets op de schoolbanken. De facebookgroep GentVertaalt kan je echer wel al heel wat ellende besparen. (Ervaren) collega’s zullen je met plezier vertellen of het wel of niet door de beugel kan en hoe je erop moet reageren.

Durf je het niet in de groep te gooien en wil je liever persoonlijk advies? Dan is er mijn coachingsformule #ikbenervoorjou.

Wil je je meteen focussen op de markt die het meeste voldoening geeft, dat wil zeggen de eindklanten, dan zijn de ondernemerskills waarover ik het heb in mijn blog De sociale vaardigheden van een vertaler: je bent ondernemer absoluut noodzakelijk.

Maar ondernemend zijn in iets wat je graag doet en waar je passie ligt, gaat heel natuurlijk.

Het is absoluut niet iets waarvoor een beginnend vertaler schrik moet hebben. Bouw eerst ervaring op in je vakgebied, en dan voel je jezelf meteen veel zelfzekerder en komt de rest vanzelf. Ook hiervoor kan je bij mij terecht voor een extra ruggesteuntje (of eventueel een beoordeling van je kunnen).

Ik herinner me nog dat ik met een bang hartje naar mijn eerste netwerkevent ging, maar toen ik mezelf voorstelde als freelancevertaalster en het woord Google Translate viel, was ik vertrokken.

“Hoe vind ik klanten?”

Dat is een vraag die zelfs ervaren vertalers zich nog vaak stellen. 🙂

Daarvoor zijn eigenlijk drie kanalen:

  • werken voor ervaren collega’s: dit kanaal wint steeds meer aan belang. Als je kan samenwerken met een ervaren vertaler, doe je onbetaalbaar veel ervaring op, en wie weet kan je op termijn als zijn back-up optreden. Meerdere jonge concullega’s kunnen dit beamen!
  • via je kennissenkring voor de rechtstreekse klanten: verkondig overal – bij de bakker, aan de schoolpoort, in je vrije tijd,…- wat je doet. Mond-tot-mondreclame werkt meestal nog altijd sneller dan online.
  • via mail en online registratieformulieren voor vertaalbureaus: stuur vertaalbureaus een mail met je CV en licht toe waarin je gespecialiseerd bent, vul registratieformulieren op hun website in…

Kleine kanttekening: Bij een vertaalbureau binnenraken is een kwestie van heel veel geduld en vooral niet opgeven. Zelfs ik schrijf me nog regelmatig in bij nieuwe bureaus onder het mom “Je kan nooit genoeg klanten hebben”.

 “Ik zou graag literair vertaler worden, maar de docenten zeggen dat ik daar niet van kan leven.”

Het is inderdaad als zelfstandig literair vertaler keihard bikkelen. Het is in de eerste plaats al zeer moeilijk om bij uitgeverijen binnen te raken en bovendien wordt er een hogere productiviteit vereist omdat de prijzen beduidend lager liggen dan in andere sectoren. Je moet dus met andere woorden echt zeer stevig in je schoenen staan. De meeste literaire vertalers doen er nog een andere specialisatie (of job) bij. .

Maar er is ook een financiële kanttekening: als je meerdere maanden aan een literaire vertaling werkt, moet je vaak daarna nog eens 30 tot 60 dagen wachten op je geld wachten. Maar het heeft ook een positieve keerzijde: dergelijke grote opdrachten bieden ook heel wat financiële zekerheid die je in andere sectoren niet altijd hebt.

“Wat heb ik echt absoluut nodig om te starten?”

Als je start als zelfstandig vertaler zou ik toch zeker investeren in een goede computer met SSD-schijf en aparte back-upschijf. En ook een CAT-tool is echt een noodzakelijke investering, omdat dit door heel veel vertaalbureaus als eis wordt gesteld. Maar de belangrijkste reden voor de aanschaf van een CAT-tool is toch wel je eigen productiviteit. Het gaat gewoon veel sneller en je kan veel nauwkeuriger werken. Regelmatig worden CAT-tools met korting aangeboden en je kan ze allemaal minstens een maand gratis uitproberen. Kies het programma waar je jezelf het meest vertrouwd mee voelt (en laat je door bureaus niet wijsmaken dat ze niet compatibel zijn!).

Wil je hierin begeleid worden, mail me gerust!

Een terechte opmerking die ik kreeg, die eigenlijk niks met vertalen of zelfstandig worden op zich te maken heeft, was:

“Ik voel me zo onzeker als het gaat om een job, ik heb een beetje schrik om de arbeidsmarkt op te gaan.”

Dat lijkt mij als student een heel normale reactie. Je weet nog niet goed wat je wilt en nog veel minder wat je kan verwachten. Studenten die nog zoekende zijn, verwijs ik naar mijn blog Gezocht freelancevertalers (m/v). Uiteraard richt ik mij hierbij vooral naar de schoolverlaters die als zelfstandig vertaler aan de slag willen, maar ook naar hen die liever eerst in bijberoep willen starten en werkervaring willen opdoen als loontrekkende. Het is namelijk helemaal niet zo slecht om, als je nog niet zeker weet wat je wilt, eerst een baan als loontrekkende te zoeken en ervaring op te doen.

Wil je liever een vaste job? Ook daar zijn voldoende kansen. Het boek Taal is business geeft hier een mooie samenvatting van en kan een mooie inspiratie vormen voor je toekomstjob.

Persoonlijk vind ik zelfstandig vertaler-ondernemer  zijn het mooiste wat er is, maar de vertaalsector is een sector waar je stevig in je schoenen moet staan en waar je het best niet onvoorbereid aan begint. Vandaar dat ik dus met mijn coachingsformule ben gestart en ik iedereen aanraad om online en bij collegas te informeren over wat er wel en niet kan. Samen staan we sterker! Dat is ook de reden waarom ik op jobinfobeurzen zoals deze sta en gastcolleges geef.

gastcollege

                         Gastcollege aan de UGent 

Wil je geen enkele blog missen en wie weet zelfs nog extra tips ontvangen? Schrijf je dan in voor de nieuwsbrief via het e-mailadres info@ep-vertalingen.be en vermeld erbij dat je een starter bent. 

Ook als je interesse hebt in coaching, is dit het mailadres! 

Lees ook zeker:

 

 

Web Analytics