Starten als zelfstandig vertaler: verhoog je slaagkansen! (1)

Els Peleman • 10 september 2025

Je passie is vertalen. Je houdt ervan in stilte en volledig zelfstandig te werken, geheel je eigen agenda te bepalen en naar niemand te hoeven luisteren, nou ja, behalve je klanten dan. Maar door alle verhalen ben je heel erg huiverig om de stap te zetten... Is er nog wel toekomst voor zzp vertalers? Ik begrijp die terughoudendheid. En toch, toch zou ik je je droomjob niet durven ontnemen. Er is echt nog wel toekomst voor jou.

Geen erkend beroep

Om zelfstandig vertaler te worden heb je geen erkenning, vergunning of wat dan ook nodig. In principe kan iedereen vertaler worden. Dit klinkt misschien als een groot voordeel maar dat is het niet. Dat maakt dat er veel ‘hobby’-vertalers zijn die voor een appel en ei vertaalwerk aanbieden. Terwijl jij in de pittige vertaalopleiding de nodige vaardigheden en skills hebt aangeleerd om kwaliteitswerk te leveren, zij het wel tegen een correcte prijs. Voeg daar nog eens de perceptie rond AI en vertalen aan toe en je hebt in een notendop waar jij in de toekomst tegenaan gaat lopen als zelfstandig vertaler. En toch… Het kan echt wel. Meer zelfs, er is echt nog wel vraag naar kwaliteitsvertalers, menselijke vertalers.


Hoe kan je jouw slaagkansen op een succesvolle carrière als freelance vertaler verhogen?

Je talen en je specialisaties

 

Welke talen bied je aan en welke zijn je specialisaties? Dat zijn cruciale vragen voor je toekomst. Stel, je vertaalt graag creatieve teksten van het Engels naar het Nederlands. Ik denk dan bijvoorbeeld aan beschrijvingen van toeristische trekpleisters en vakanties, algemene persberichten of misschien zelfs literatuur… Dan ga je het geheid heel moeilijk krijgen.


Je zou kunnen overwegen om transcreatie en/of copywriting aan te bieden. Dan heb je sowieso een streep voor op de anderen. Maar ook hier geldt: een degelijke scholing is cruciaal. Je moet boven de middenmoot - en boven AI - uitsteken. Ligt het je niet, begin er dan ook niet aan, want als je hier geen passie/aanleg voor hebt, dan zal dit zich sowieso weerspiegelen in je werk.


Als je er nog een andere – beter betalende – specialisatie bijneemt, wordt het financieel al een pak interessanter. Neem bijvoorbeeld financiële, economische of juridische of wetenschappelijke vertalingen als tweede (of derde) specialisatie en het zal al veel makkelijker worden.


Werk je in een andere talencombinatie dan Engels-Nederlands, zal je het waarschijnlijk ook makkelijker hebben om je plek op de markt te veroveren. Hoe exotischer/zeldzamer de talencombinatie, hoe minder concurrentie en hoe beter je kansen.


Je kan er ook voor kiezen om PEMT-werk te doen voor vertaalbureaus (en eindklanten), maar hier hiervoor moet je zeer sterk in je schoenen staan, want het is heel mogelijk om hier je boterham mee te verdienen. Bepaal zeer goed je voorwaarden en houd je daaraan. Een voldoende hoog uurtarief is een absolute vereiste. Wil je weten hoe hoog jouw minimumuurtarief moet zijn? Schrijf je dan in voor mijn coaching en ik bereken het samen met jou.

 

Combineren en specialiseren maar volg je hart

 

Ook voor andere courante talen raad ik specialiseren aan. De vijver ‘algemene’ vertalers is voor alle ‘standaard’ talen bijzonder groot. Je daarvan onderscheiden is niet zo eenvoudig, zeker niet als starter. Met de juiste specialisaties heb je een flink streepje voor.


Ik vertaal vanuit het Frans en het Duits en doe ook heel graag toeristische teksten en meer creatievere vertalingen, maar dat is niet mijn corebusiness: ik vertaal hoofdzakelijk technische teksten. De meer creatieve teksten zijn slechts een fractie van mijn omzet.


Je kan ook besluiten om er een andere job naast te doen. Tolken, ondertitelen of lesgeven bijvoorbeeld. Maar ik ken ook collega’s die dansles geven of artistiek bezig zijn.


Eén ding is zeker: als je van of naar het Frans, Engels of Nederlands vertaalt, bepaal dan zeer goed welke richting je uit wil, welke specialisaties jou liggen. Voor Duits-Nederlands vind ik het iets lastiger te bepalen. Mijn gevoel is dat hier meer ruimte is voor nieuwe vertalers omdat niet velen deze taalrichting kiezen. Ik zou zelfs durven spreken van een schaarste… Ook omgekeerd trouwens: voor Nederlands-Duits ben ik bijvoorbeeld nog steeds op zoek naar goede (technische) vertalers.


Heb je een meer exotische taal in je talenpakket, dan is het helemaal anders. Hier is het beter om je eerst zo breed mogelijk te oriënteren en pas daarna te bepalen in welke sector er voldoende werk is. Voor Turks, Marokkaans, Russisch en Oekraïens is je laten beëdigen zeker een interessante piste als je besluit juridische vertalingen te doen.

 

Maar kies altijd iets wat jou ligt, want anders ga je het nooit volhouden, laat staan vol overgave en punctueel kunnen blijven doen.

Zij-instromers met ervaring

 

Je kan uiteraard zelfstandig vertaler worden na een carrière in een andere sector. Dat is misschien zelfs wel een plus, omdat je dan al je ervaring en expertise meebrengt en je al wat meer maturiteit hebt: je zal je minder makkelijk laten overrompelen door vertaalbureaus die je iets proberen wijs te maken. Toch zou ik je aanbevelen om een vertaalopleiding te volgen aan een hogeschool of universiteit. Vertalen als freelancevertaler is echt iets anders dan vertalen in een bedrijf als inhousevertaler. Op de website van universiteiten kan je hier heel wat info over vinden. De ITV Hogeschool voor Tolken en Vertaler in Utrecht en de Vertalersacademie van de Zuyd Hogeschool in Maastricht staan hoog aangeschreven bij zij-instromers.

 

 

Lees zeker ook deel 2, 3 en 4 rond werken als zelfstandig vertaler.

 

Combien coûte une traduction vers le néerlandais? D'où vient ce prix?
door Els Peleman 2 maart 2026
Combien coûte une traduction vers le néerlandais? D'où vient ce prix? Parce que derrière chaque projet se cachent bien plus que des mots.
door Els Peleman 2 maart 2026
I believe, I believe, I believe (Ik geloof, ik geloof, ik geloof) (translation of an extract from the Dutch song 'Avond', by Boudewijn De Groot) Last week on this platform, I shared my personal story about battling my demons , my anger at having to give up my dream job due to the dire economic situation, but especially because I felt that the outside world had absolutely no idea of what it means to be a (technical) translator. Wavering between my passion, my fighting spirit, a strong belief in my added value on the one hand and a negative spiral that is inexorably pulling me downwards – you cannot live on your conviction alone – and a battle that I cannot possibly win alone. My story quickly went around the world, and the expressions of support I received in return were overwhelming, not only on LinkedIn but also in my private life. Never before has one of my posts generated such a response. What started as “I need to get this off my chest” became something I can’t put into words, let alone translate. Initially shared out of a feeling of powerlessness and despair, my story somehow gave me some strength again. That’s just the way I am. I cannot and will not dwell on the glass half empty. But I also felt that I could not keep this new feeling, no matter how small, to myself, that I had to share that tiny spark of strength with the world – and especially my colleagues. Yes, of course, the reality is what is: a reality in which “ we don’t compete against AI but against the outside world’s perception that AI can do our work *,” but please let’s not give up! That’s why I hope I can convey some of my newfound strength to you. And entrepreneurs, teachers, outsiders, anyone faced with that choice, don’t believe everything that’s written. Put it to the test and see what gives you the most value: an AI translation or a text translated by a professional. (*translated quote and newspaper headline from the Flemish quality newspaper De Standaard). No, I am absolutely not against AI. Why should I? Without AI, my LinkedIn post would never have gone around the world so fast and I would never have received so many gestures of support. It’s true that AI allows you to read something written in a language you don’t understand. I use it too when I volunteer to teach Dutch to non-native speakers. But I’m never going to claim that AI can take over your job, so please don’t say that about mine either! As I said: “Of course, you can use AI to translate my post into your native language.” But don’t expect AI to convey my story, my despair, my passion with all their nuances. When it comes to deep understanding, especially in communicating emotions, AI fails miserably. For example, an Iranian refugee recently told me in Dutch about his traumatic experience with the Revolutionary Guards. I understood very well that what he was trying to say in Dutch – despite already having mastered the language quite well – was not even half of what he really wanted to say. That’s one of the first and all too common issues you face as a translator and for which you have to come up with a suitable solution: every language is built differently. While Arabic abounds with metaphors to describe mental and physical complaints, Inuit languages – never call them ‘Eskimos’, this is highly offensive to them – have countless words for snow and African dialects for cocoa, your terminology options in Dutch (and by extension almost all Western languages) are far more limited. That is also why I chose a snippet from a Dutch song that for me symbolizes rock-solid trust.
Ik ben er rotsvast van overtuigd dat ik, technisch vertaler, niet vervangbaar ben door AI.
door Els Peleman 2 maart 2026
Ik ben heilig overtuigd dat ik niet vervangbaar ben door AI. Ga de challenge met mij aan en bezorg mij jouw tekst en ik laat je zien waar ik het verschil maak.
Combien coûte une traduction?
door Els Peleman 2 maart 2026
« Votre offre de prix est deux fois plus chère que celle de votre collègue. Est-ce normal ? » « Oh là là, c’est bien cher. » Vous avez ce type de réactions lorsque vous envoyez des offres de prix ? Que répondez-vous à cela ?
Vertalen met ChatGPT. Een slim plan of toch beter vertrouwen op een professional?
door Els Peleman 14 januari 2026
“Met DeepL en ChatGPT gaat vertalen toch sneller? Waarom zie ik dat niet in de prijs?” Misschien omdat ik nadenk over elk woord en artificiële intelligentie niet?
Kan ChatGPT net zo goed vertalen als ik met mijn 25 jaar ervaring?
door Els Peleman 31 oktober 2025
Wat kan ik met mijn ervaring wat ChatGPT en Google Translate niet kunnen? Wat maakt het verschil tussen mijn ervaring als vertaler en een machinevertaling?
Meer posts